Vahdeddin 15 yıllığına İngiliz Sömürgesi olmak istemiş

1919’da  Fransız Başbakanı Klemanso ve ABD başkanı Wilson uzunca bir görüşme yaparlar. Wilson, bu görüşmenin ardından: “İstanbul bir Türk şehri değildir. Diğer milletler çoğunluktadır. Yalnız İstanbul şehrini değil, fakat boğazları ve bu boğazların etrafında bir arazi parçasını da ‘Amerikan mandası’na dahil edeceğiz. İstanbul artık bir imparatorluğun başkenti olmaktan çıkmıştır” açıklaması yapar. Fransa Başbakanı da “ABD’nin, İstanbul ve boğazların idaresini ele almasından memnuniyet duyarız” şeklinde beyan verir.

Aynı tarihlerde, Mustafa Kemal ile Harbiye bakanı arasında, Mustafa Kemal’in istediği yerde tebdilhava alması konusunda Padişahın ısrarlı olduğu, aksi halde Mustafa Kemal’in resmi vazifesinin sona ereceği uyarısı karşısında, Mustafa Kemal istifasını veriyordu.

Paris Konferansı’nda ağır hakaretlere uğrayan ve kovulan Damat Ferit, istifasını vermişse de, ancak Padişah Vahideddin, yeni kabine kurma görevini de yine eniştesi Damat Ferit’e veriyordu.

Bu kargaşa sürerken, Padişah Vahdeddin ve Damat Ferit’in 4 Mart 1919 tarihinde İngiltere’ye bir teklif yaptıkları ortaya çıkıyordu.

Padişah Vahideddin ile Damat Ferit’in İngiltere’ye “Osmanlı’nın 15 yıllığına İngiliz sömürgesi olması” teklifini yapılmıştı.

Padişah Vahideddin tarafından 4 Mart 1919 tarihinde ilk kez Başbakanlığa getirilen Damat Ferit, 30 Mart günü İstanbul’da İngiliz Yüksek komiseri Amiral Karltop’a gitmiş ve bizzat Padişah tarafından hazırlanmış teklifi takdim etmişti.

Bu teklifin ana hatları:

1-Avrupa ve Asya’da ister doğrudan doğruya sultanın egemenliği altındaki ülkelerde, ister özgür olanlarda İngiltere 15 yıl boyunca Türkiye’nin yabancılara karşı bağımsızlığını korumak ve iç güvenliğini sağlamak için gerekli bulduğu yerleri işgal edecek.

2-Ermenistan, diğer büyük devletlerle anlaşacak  olan İngiltere’nin isteğine göre bağımsız veya özgür bir cumhuriyet olacaktır.

3-Boğazlarda bütün tahkimat yıkılacak ve buraları İngilizler tarafından işgal edilecektir.

4-İngiltere, bir dostluk nişanesi olarak, sultan tarafından Osmanlı bakanlarına İngiliz müsteşarları tayin edilmesine muvafakat edecektir.

5-Ayrıca her vilayete bir İngiliz konsolosu tayin edilecek ve 15 sene süre ile bunlar aynı zamanda  valilere müşavir olacaklardır.

6-Parlamento seçimleri ile mahalli seçimler İngiliz konsoloslarının nezareti altında yapılacaktır.

7-İngiltere’nin, ister başkentte, ister taşrada mali denetleme kurma hakkı olacaktır.

8-Anayasa, doğu milletlerinin istidat ve siyasi kabiliyetlerine göre sadeleştirilecektir. (Bu kısma sonradan Damat Ferit tarafından eklenmiş bilgi notu: Damat Ferit, kendisinin daha önce bu yolda bir tasarı teklif ettiğini belirtiyor)

Bütün kayıtların yerleştirilmesinin ardından şu madde de eklenmiş: Sultan, imparatorluğun dış siyasasını yönetmekte kesin olarak hür olacaktır.

Teklifin geneline bakıp bu son maddenin ne anlam ifade edeceğini okuyanların takdirine bırakıyoruz.

Bu teklifin orjinal metni, İngiltere Dışişleri Bakanlığı arşivlerinde 3 Nisan 1919 tarih ve 453 numara ile kayıtlı.

Buraya kadar http://www.dailymarkets.info/sultan-vahideddinin-osmanli-devleti-15-yilligina-ingiliz-somurgesi-olsun-teklifi/ sayfasından yorumsuz alıntıdır.

İngiliz ulusuna beslediğim sevgi ve hayranlık duygularımı babam sultan Abdülmecit’ten miras aldım. Ümidim önce Allah, sonra İngilizlerdir.”
VI. Mehmet Vahidettin

Sultan Vahdettin, İngilizlerin Osmanlı topraklarında idareyi mümkün olduğu kadar süratle ellerine almasını istiyor.”  İngiliz Karadeniz Ordu Komutanı General Milne’nin Londra’ya İngiliz Genelkurmayı’na yazdığı rapor’dan. 1919

Bülent Pakman Kasım 2015. Ekleme Ekim 2016. İzin alınmadan, aktif link verilmeden alıntı yapılamaz.

Twitter Widgets

Photo 08.07.2012 16 18 21Bülent Pakman kimdir: https://bpakman.wordpress.com/pakman/

 

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s