Azerbaycan müziği hakkında bilgiler

Çok büyük bir zenginliğe sahip olan Azerbaycan müziğinde Kafkas, Orta Asya ve İran etkileri gözleniyor.

Mugam

Muğam özgün, klasikleşmiş Azerbaycan milli müziği . Karma ritmli ezgilerden oluşan folklorik bir müzik. Yüzyıllar içinde olgunlaşarak günümüze ulaşan Muğam (makam) sanatı uzmanlaşmış profesyonel müzisyenlerin icra ettiği oldukça üst düzeyli bir sistemdir.  Belli bir melodik dizinin temel alındığı Muğamlar daha çok tar ile bazen de başta kemençe olmak üzere birçok geleneksel çalgıyı içerebilen sazandar orkestraları tarafından seslendirilir. Başta ve aralarda belli temalar birlikte çalınır ve bu temaların araları uzun doğaçlamalarla işlenir. Muğamlar kimi zaman enstrümantal bazen de yine tar ya da sazandar orkestraları eşliğinde bir şarkıcı tarafından seslendirilir.  

Muğam sisteminde yedi Muğam bulunur: Rast, Şur, Segah, Şuşter, Çargah, Bayati-Şiraz ve Humuyün. Her Muğam’ın belli bir ruh durumunu betimlediği söylenir. Örneğin Çargah heyecanlı ve tutkuludur Şur ise içlidir.

Batılı müzik uzmanları, muğam ile jazz arasında benzerlikler görüyorlar.

Bakû’da bir de “Uluslararası Muğam Merkezi” bulunuyor.
Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in talimatı üzerine inşa edilen ve
2008 yılında açılışı yapılan binada, 350 kişilik bir konser salonu ile, stüdyolar ve dinleme odaları yanında, geleneksel müzik aletlerinin sergilendiği bir alan da bulunuyor.

Enstrümanlar

Azerbaycan müziğinde kullanılan enstrümanlar: Tar, kemençe, ut, bağlama, balaban, zurna, kaval, nağara, garmon (akerdeon), tütek, tef ve davuldur. Ülkenin kendine has bu geleneksel enstrümanları çok özgün bir müzik ortaya çıkarmış. Geleneksel enstrümanlardan tar uzun saplı, telli bir alet. Diz üzerinde tutularak çalınıyor. Goşa nağara ise, çubuklarla çalınan bir tür davul. İskeleti çınar ağacından veya demirden, derisi ise deve derisinden yapılıyor. Bir tür akordeon olan garmon da halk oyunlarının vazgeçilmezi enstrümanı. Üflemeli bir çalgı olan tütek, Kafkasya müziğinin temel aletlerinden. En makbul olanı çürümeye yüz tutmuş göl kamışından yapılanı. Diğer bir üflemeli çalgı olan balaban’ın en kıymetlisi ise kayısı ağacından yapılıyor. Balaban hakkında geniş bilgi için lütfen TIKLAYIN.

Azerbaycan halk şarkı ve dansları da bir o kadar zenginlikte ve çeşitliliktedir. Hem kullanılan çalgılar hem ritm özellikleri hem de melodik dizileri açısından özgünlüğü su götürmez olsa da Azerbaycan Türk Folkloru diğer Kafkas halklarının müzikal eğilimlerini de içinde barındırır. 

Eski müzik harikayken aynen Türk müziği gibi pop müzik Azerbaycan Türk müziğini de geriletmiş. Her şey artık para için. Açılma saçılma daha çok ilgi görür hale gelmiş. 

Belli Başlı Sanatçılar

Mugam şarkıcıları:
Agakhan Abdullayev
Arif Babayev
Mansoum İbragimov
Alim Qasimov
Jabbar Karyağdıoğlu Ensemble
Zahid Guliyev
Sakine İsmaïlova
Nezaket Teymürova

Sanat ve Pop Müzik Şarkıcıları:
Reşid Behbudov
Muslim Magomayev
Lutfiyar İmanov
Brilliant Dadaşova
Adalat Şukurov
Sevda Alekperzadeh
Aygün Kazımova

Besteciler:
Üzeyir Hacıbeyli
Qara Qarayev
Fikret Amirov
Arif Melikov
Agşin Alizade
Tofig Guliyev
Emin Sabitoglu
Eldar Mansurov
Cavanşir Guliyev

Kemençe ustaları:
Habil Aliev
Fakhraddin Dadaşov
Shafiga Eyvazova
Arif Asadullayev
Ismael Hamidov
Imamyar Hasanov
Munis Sharifov
Mirnazim Asadullayev
Elshan Mansurov

Tar ustaları:
Sadiqcan
Kurban Pirimov
Bahram Mansurov
Hacı Mammadov
Sarvar İbrahimov
Baba Salahov
Ramiz Guliyev
Firuz Aliyev
Mahmoud Aliyev
Ahsan Dadaşov
Malik Mansurov
Mohled Muslumov
Agaselim Abdullayev
Vamig Mammadaliyev
Elhan Mansurov
Mirza Sadık Esadoğlu

Balaban ustası:
Alihan Samedov (Daha geniş bilgi edinmek lütfen TIKLAYIN)

————————

Şeki Müzik Koleji

Üzeyir Hacıbeyli 

Ebdülhüseyn oğlu  (1885-1948). Dünyaca ünlü besteci,  musiki nazariyecisi, bilim adamı, drama yazarı, pedagog, çağdaş Azerbaycan’da ve Şark’ta profesyonel müzik sanatının ve milli operanın kurucusu. Azerbaycan’da anıldığı şekliyle, “Leyli ve Mecnun”, “Aslı ve Kerem”, “Köroğlu” gibi operalarının yaratıcısı.
Müzikbiliminin esaslarını belirlemiş, Azerbaycan Milli Marşını bestelemiş. “Arşın Mal Alan“ gibi müzikalleri, yazarlığı, şairliği, eğitmenliği ile çok yönlü bir kişilik sergileyen sanatçı, halk edebiyatını ve müziğini klasik batı müziği ile birleştirmiş. Doğum günü olan 18 Eylül Müzik Günü olarak kutlanıyor. Üzeyir Hacıbeyli’nin (Hacıbeyov) eserleri dünyanın musiki incilerinden. Müellifi olduğu  “Arşın Mal Alan” filmi (1945) yabancı ülkelerde (Avrupa ve Asya ülkelerinde) başarı ile satılırken “Eksportfilm” (SSCB’de yabancı ülkelerle film ticareti yapan kurum ) yeni “Arşın Mal Alan” için sipariş vermiştir. Daha geniş açıklamalar için tıklayın:

Üzeyir Hacıbeyli

Arşın Mal Alan

Reşit Behbudov

12 aralık 1915te Tiflis’te doğdu. 1930 yıllarında Tiflis’te ses çalışmalarına başladı. 1938-44 yıllarında Yerevan Filarmoni okestrası solisti oldu, aynı zamanda Spendiyarov Ermenistan Devlet Opera ve Bale tiyatrosunda çalıştı. 1946-56 yılları arasında Azerbaycan Devlet Filarmoni orkestrası, 1953-60 yılları arasında Mirze Feteli Ahundov Azerbaycan Devlet Opera ve Bale Tiyatrosu’nun solisti, 1957-59 yılları arasında Azerbaycan Devlet Konser ansamblı kurucusu ve başkanı olmuştur. 1966 yılında, müzik ve estrada sanatını bale, pandomim gibi, muhtelif janrları birleştiren Azerbaycan devlet müzik tiyatrosunu kurmuş, solisti ve rehberi olmuştur.

Bütün eski Sovyet ülkelerinin yanı sıra, Bulgaristan, Belçika, Mısır, Etiyopya, Hindistan, Çin, Finlandiya, Irak, İran, Türkiye, Şili, Arjantin v.s. ülkelerde geniş repertuarıyla sahne alan Behbudov, Azerbaycan halk türkülerinin ve Azerbaycan bestekarlarının vokal eserlerinin dış ülkelerde popülerleşmesinde büyük rol oynamıştır.      

———————

Azerbaycan Cazı

Vagif Mustafazade

Eziz oğlu (1940 – 1979). Azerbaycan’ın ünlü bestecisi ve piyanocusudur.  Azerbaycan caz müziğinin ve yeni caz düşüncesinin kurucusudur. Azerbaycan müziği ile klasik Amerikan caz müziğinin sentezini yapmış ve böylece dünyada caz-muğamın (lirik cazın) da kurucusu olmuştur. 

Azize Mustafazade (Azerbaycan dilinde: Əzizə Mustafazadə).

Azeri piyanist, besteci ve şarkıcı.

19 Aralık 1969 da Bakü’de doğdu. Genellikle “Aziza” ismi ile anılır. Eserlerini çoğunlukla fusion ve caz alanlarında yaratmıştır, bazı eserlerinde mugam ve avant-garde esintileri de göze çarpar. Müzik eleştirmenlerine göre müzikal tarzı çok etkilendiğini söylediği Keith Jarrett’ı andırmaktadır. Her fırsatta Zeki Müren ve Aşık Veysel’e olan hayranlığını da belirtmekle birlikte bir albümünde Aşık Veysel’in Uzun İnce Bir Yoldayım adlı türküsünü yorumlamıştır. Annesi (aynı zamanda menajeri) Eliza Mustafazade ile birlikte Mainz, Almanya’da yaşamaktadır. Boş vakitlerinde en çok uyumayı ve resim yapmayı sevdiğini söylemiştir. Ayrıca bir vejeteryandır.

Albümleri:
Aziza Mastafa Zadeh (album) (1991)
Always (1993)
Dance of Fire (1995)
Seventh Truth  (1996)
Jazziza (1997)
Inspiration: Reflection and Colors (2000)
Shamans (2002)
Contrasts (2006)
Contrasts 2: OperaJazz (2007)

—————–

Emin Sabitoğlu

2 Kasım 1937 – 18 Kasım 2000. Azerbaycan bestekarı, halk sanatçısı, bir çok meşhur şarkının müellifi. Bir çok Azerbaycan filmlerine müzik bestelemiştir.

——————————

Fikret Amirov

(1922-1984) Muğam’a senfonik özellikler eklemesiyle bilinen ünlü bir besteci.  Babası Meşhedi Cemil Amirov da tanınmış bir muğam şarkıcısı ve tar ustası.

—————–

Alim Kasımov

Muğam sanatının günümüzdeki büyük sanatçısı , şimdilerde kızı Fergana’yı da yetiştiriyor.

———————

1560469_390680954409526_1149741389_nToğrul GANİYEV 

Bilkent Senfoni Orkestrası solist ve Konzertmeisteri. Üç yaşında olağanüstü yeteneğinin ilk pırıltılarını göstermeye başladı. Beş yaşında babası Prof. Server GANİYEV ile keman eğitimine başladı. Hemen bir yıl sonra Sovyetler Birliği’ni oluşturan pek çok devlette konserler gerçekleştirdi. On yaşında “Cumhuriyet Müzik Yarışması”, ondört yaşında “Kafkas Uluslararası Müzik Yarışması”nda birincilikle ödüllendirildi. Azerbaycan Devlet Konservatuvarı’nda müzik eğitimini sürdüren GANİYEV, 1989’da Sovyetler Birliği’nde kazandığı birincilik ödülünün ardından 1990 yılında başarıyla mezun oldu. 1993 senesinde lisansüstü eğitimini de tamamladıktan sonra; Rusya, İtalya, Almanya, Mısır, Tunus, Bulgaristan, Polonya, İspanya, Portekiz, Belçika, Yugoslavya ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’ni oluşturan devletler de dahil olmak üzere birçok ülkede solist olarak sayısız konserler verdi. 1993 yılından bu yana Bilkent Senfoni Orkestrası’nda solist ve ikinci konzertmeister olan GANİYEV, aynı zamanda Bilkent Müzik ve Sahne Sanatları Fakültesi, Yaylı Çalgılar Bölümü’nde eğitmenlik yapmakta ve Bilkent Orkestrası’nda solist olarak çalışmaktadır.

1995 “Tokyo Uluslararası Müzik Yarışması”nda gösterdiği üstün başarı ile “Özel Ödül”e layık görülen sanatçı, dünyanın önemli orkestraları ile; Genady Rojdestvenski, Niazy, Gürer Aykal, Nello Santi, Joan Fournet, Kremetz, Tadeusz, Strugala, Jean Perison, Ionescu Galati, Alexandre Dmitriyev, Karl Anton Rickenbacker, Katayev, Bujor Hoinic, Yoel Levi, Julian Shew, Massimo Freccia, Erol Erdinç, Rodolfo Bonucci, Rauf Abdullayev gibi birçok değerli şef ile sayısız konserler vermiştir. Geniş repertuvarında Bach, Mozart, Beethoven, Vivaldi, Brahms, Mendelssohn, Çaykovski, Şostakoviç, Haçaturyan, Paganini, Prokofyef, Sibelius, Sarasate, Albinoni, Haydn, Saint-Saens gibi ünlü bestecilerin yanı sıra pek çok Azeri bestecinin eserlerine de yer veren GANİYEV, birçok cd kaydı da gerçekleştirmiştir.

Fahrettin Kerimov

Ayrı bir yazımızda anlatılmıştır. OKUMAK İÇİN LÜTFEN TIKLAYIN

Azerin

Bakü’de doğup büyümüş, Azerbaycanlı ses sanatçısı. Müziğe olan ilgisi çok küçük yaşlarda başlamış, daha 5 yaşında iken Azerbaycan Devlet Radyo programında şarkı söylemeye davet edilmiş ve böylece müzik onun tüm ileri kaderini belirlemiştir. Küçük yaşlarda devlet büyüklerinin karşısında defalarca sahne tecrübesi kazanan Azerin, 1985’te Moskova’da, 1986’da Gürcistan’da katıldığı uluslararası şarkı yarışmalarında derece kazanmıştır. 1990 yılında Müzik Akademisine girmiştir. 1994’te Türkiye’ye gelen sanatçı, burada da müzik ve sahne eğitimine devam etmiştir.

Azerin ilk albümünü Kazakistan’da katıldığı ve yine dereceye girdiği “Asyanın Sesi” yarışmasından sonra çıkarmıştır. TRT Avaz kanalında yaz aylarında “Antalya’da Yaz Akşamı” adlı müzik eğlence program sunuculuğunu yapmıştır.

——————–

Brilliant Dadaşova

15 Eylül 1959 da Bakü’de doğdu. İlk olarak 1985’de, Moskova’da Uluslararası Gençlik Festivali’nde sahneye çıktı. İki yıl sonra, Sovyetler Birliği cumhuriyetlerini kapsayan Pop Müzik Yarışmasını kazandı. 1990’da, Azerbaycan Ulusal Kültür veSanat Enstitüsü’nden mezun olup ülkenin en başarılı kadın sanatçıları arasında yerini aldı. Uluslararası üne sahip sayılı Azeri sanatçılardan olup, ABD, Almanya, Avusturya, İngiltere, İsveç, Kanada, Rusya ve Türkiye’de konser vermiştir. 1995’de Züleyha adlı parçası Rusya’da en çok dinlenen 10 parça arasına girmeyi başardı. 1999’da, Bakü belediye meclisine seçildi. 2001’den 2006’ya Azerbaycan Space TV kanalında, Gözəllik dünyanı xilas edəcək (Dünyayı güzellik kurtaracak) adlı kendi söyleşi yayını sundu. Eylül 2006 dan beri Brilliant Dadaşova Akademiya adlı, yetenekli gençleri sahne hayatına hazırlamayı hedefleyen, yayın ile yakından ilgilenmekte.

Azerbaycan Ritmleri

—————–

Röya

Tam adı Röyale Yakup kızı Necefova (Ayhan). 14 Haziran 1982, Bakü’de dünyaya geldi. Azerbaycan’ın ünlü pop şarkıcısı, model ve oyuncusu. Şarkıcılık kariyerine  1999 yılında W-Trio adlı müzik grubunda başlamıştır. 2002 yılında bu gruptan ayrılan Röya, yoluna tek başına devam etmiş ve ardından Azerbaycan’da kısa sürede popüler olmuştur.  Bu yıllarda bir çok şarkılarla Azerbaycan radyolarında iyi pozisyonlar yakalamış, 2008 yılında Azerbaycanlı müzisyen Dj Sinedd onun şarkılarını remix etmiştir. Azerbaycan’ın başlıca pop yıldızlarından biri olan Röya Ayhan, şarkıcılığın yanı sıra oyunculuk ve modellik de yapmış, Mahalle ve İstanbul Tatili filmleri ile Yanmış Köprüler adlı televizyon dizisinde oynamıştır.

….

 Zeyneb Hanlarova

Yehya kızı  (1936). Azerbaycan’ın ünlü şarkıcısıdır. Türkiye’de en iyi tanınan Azerbaycan sanatçısı, 50 yıllık sanat hayatında hem klasik müzik, hem de halk müziği konserleri vermiş, geniş bir hayran kitlesine sahip olmuş. Dünyanın birçok ülkesinde (Avrupa, Asya, Afrika, Amerika ülkelerinde) verdiği konserlerle Azerbaycan musiki sanatının tanıtılması yönünde büyük hizmetleri vardır. 

 Niyazı Tağızade Hacıbeyov

(1912-1984). Meşhur Azerbaycanlı orkestra şefi ve bestekârdır. Azerbaycan orkestra şefliğinin şekillenmesi ve gelişmesi onun adıyla ilgilidir. Orkestra şefi olarak Avrupa ve Asya’nın birçok  ülkelerinde  ve dünyada   başarılı konserleriyle  Azerbaycan musikisine ün kazandırmıştır. “Çitra” balesini yazdığı için  Hindistan’da Uluslararası Nehru mükafatı ile ödüllendirilmiştir.

İstanbul’da Köroğlu Operası’nın dünya prömiyeri yapılacaktı. Saygun’un talebi üzerine, ünlü şef Niyazi Tagizade gelmişti. Açılış gecesinde onur konuğu olarak salondaydı. Köroğlu’nun Açıkhava Tiyatrosu’ndaki provalarında sık sık Saygun’u yanına çağırıyor, “Bu mahnıyı bu soprano diyebilemez. Ben bunu iştirih edirem” ya da “Bu episodu bu koro diyebilemez” deyip eserden o bölümü atıyordu. Eserlerine dokundurmamasıyla meşhur Saygun bunların hiçbirine itiraz etmedi. Belki altı saati bulacak Köroğlu, bu sayede üç buçuk saate indi. O ünlü şef, bu olaydan iki hafta sonra Bolşoy-Kirov Balesi’nin gösterisinde uzman eleman bulunamadığı için, gönüllü olarak projektörcülük yapmış, gösterilerde takip ışığı tutmuştu.

Qara Qarayev (Kara Karayev)

Ebülfez oğlu  (1918 — 1982). Azerbaycanlı besteci. Aşırı modernist yaklaşımları ve cesaretiyle biliniyor. Çeşitli türde 110 eser ile Azerbaycan müziğinde derin izler bırakan müzisyen, baleye yeni bir yol açmış. “Yedi Güzeller” adlı çalışması ilk Azerbaycan balesi. Özellikle  “Yeddi Güzel”, “Yıldırımlı Yollarla” (Güney Afrika yazarı Piter Abrahams’ın aynı eseri üzerine yazılmıştır) vb. baleleri uzun zaman dünyanın  bir çok ülkesinde tiyatroların  repertuarlarında  yer almıştır.

Uluslararası ün kazanan ilk  besteci olan Karayev, çok sayıda müzisyen ve besteci yetiştirmiş. Bugün de, birçok orkestra, müzik okulu ve mekan onun adıyla anılıyor, adına müzik festivali düzenleniyor.

—————–

Şevket Alekberova

Azerbaycan müziğinin en ünlü sanatçılarından. Hem bir kemençe ustası, hem de ülkenin en ünlü halk türküsü olarak biliniyor. Yaklaşık 20 ülkede konserler vermiş olan sanatçı, 1993’te yaşamını yitirmiş.

BÜLENT PAKMAN. Şubat 2012. Güncelleme Şubat 2014. Bloğumdaki yazılar izinsiz ve aktif link verilmeden yayımlanamaz, alıntı yapılamaz.

Azerbaycan Müziği, Azeri şarkıları, Azeri müziği – Azerbaycan Mahnıları ile ilgili sayfalarımız:

Konuyla ilgili sayfalarımız:

Azerbaycan’da Kimlik ve Dil

YANLIŞ: Türkiye’de Azerbaycan Türklerine “Azeri” konuştukları dile de “Azerice” denmektedir.  Azerbaycan resmi politikasında bu tanımlar  “Azerbaycan Halkı”, “Azerbaycanlı” ve “Azerbaycan’ca”, “Azerbaycan Dili” şeklindedir. Bunlar külliyen yanlıştır.

Bir: Azerbaycan bir coğrafya ismidir, millet değil, Ayrıca soyu bilinen, kendine has dili olan halklar coğrafi adlarla kimliklendirilemezler. 
İki: Azeriler İran’da yaşayan küçük bir etnik topluluktur. Azeri sözcüğü, ilk defa olarak, tarihin en azılı Türk düşmanı Stalin, daha sonra ise hasta beyinli İran-Fars şovenistleri tarafından, Azerbaycanlıların Türklük şuurunu yok etmek, unutturmak için uydurulan sahte bir kimliktir. Eğer Ruslar, Çarlık ve Sovyet dönemlerinde Allah korusun Anadolu ya hakim olsalardı, orada da benzeri şekilde Egeli, Karadenizli ve İzmirli diye uyduruk milletler ve kimlikle yaratmaya çalışırlardı.

DOĞRU:  “Azerbaycan Türkleri” ve “Azerbaycan Türkçesi”.

Kurtlar olur çobanların koyunu
İtten öğrenirse, kendi soyunu
“Azerilik” komunizmin oyunu
Azeri değiliz, Türk oğlu Türk’üz!

Bahtiyar VAHAPZADE

Günlüklerimizde arada Azerice ve Azeri kelimelerinin kullanılmasının sebebi arama motorlarında daha çok o şekilde bulunabilmesindendir.

Twitter Widgets

Bakü Ofis 2011Bülent Pakman kimdir    https://bpakman.wordpress.com/pakman/

 

Azerbaycan müziği hakkında bilgiler için 1 cevap

  1. Murat dedi ki:

    Çok güzel bir makale olmuş. Youtubede böyle bir kanal var http://www.youtube.com/subscription_center?add_user=AZERBAYCAN MÜZİĞİ
    En güzel Azerbaycan müziklerini toplamışlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s