Türkiye Azerbaycanlılar için artık önceki Türkiye değil

Türkiye’deki son askeri darbe girişimine bağlı belki de en hassas sosyal fikir Azerbaycan’dadır.
Türkiye’ye dünyada en yakın ülke de Azerbaycan’dır.
Doğrudur, Azerbaycanlılar Türkiye’yi daha yakın hissederler, Türkiyeliler de Azerbaycan’ı ve de genel bakış açısıyla bu bölgede birbirine duygulu olarak bağlı olan iki başka devlet ve millet yoktur.
Türkiye’de darbeye teşebbüs Azerbaycan’da Nisan muharebesi kadar konuşulan, hissedilen hadisedir.
Burada da insanlar iki kutba bölündüler: Erdoğan’ı destekleyenler ve ona karşı olanlar.
Erdoğan’a karşı olanlar, “biz askeri darbeye karşıyız“ deseler de, yüreklerinde düşündüler ki, darbe başarılı olsaydı aslında daha güzel olurdu, “dincilerden canımızı kurtarırdı”.
Umumiyetle bu bağlamda siyaset çok kişiselleşir, bir insanın ettiği, etmediği, onun manevi hususiyetleri vesaire müzakere olunur.

Türk askerine olan hürmet

Amma belki de üçüncü grup da var. Türkiye’yi sevenler ve karamsar olanlar grubu. Özellikle Türk askerine karşı edilenler insanları çok sarstı.
Azerbaycan’da Türk askerine tarihi olarak büyük hürmet var, 1918 yılı hadiseleri ile bağlıdır, kahraman Türk askeri Azerbaycanlı kardeşlerini kurtarmıştı.
Hem bu hadise, hem modern Türkiye’nin güçlü ordusu, hem de ordunun siyasetteki rolü Azerbaycan insanının zihniyetinde sarsılmaz bir Türk ordusu kahramanı yaratmıştı.
Bu hadiseler o kahramanı dağıttı ve insanlar karamsar oldu. İşin aslı, bu görüntüler ordu hakimiyetinin tabutuna son çiviler idi.
İlk darbeler 2002’de Erdoğan iktidara geldikten sonra yavaş yavaş başlamıştı – Ergenekon ve Balyoz operasyonları ile.
Azerbaycan’da siyasi durgunluğun arka planında Türkiye’deki hadiseler daha kabarık görünür. Bu, insanların sosyal varlık oldukları kadar da siyasi varlık oldukları anlamına gelir.
Türk müziği gibi, Türk futbolu gibi, Türk siyaseti de Azerbaycan insanının sosyal düşüncesini şekillendirir.
Bizde ne futbolun, ne güzel pop müziğinin, ne de siyasetin olmadığını nazara alırsak, bu tesir daha da artar.
Yeni siyaset, futbol ve popüler medeniyet bakımından Azerbaycan sanki Türkiye’nin bir eyaleti, bir bölgesidir. İnsanlar sadece kendi ülkelerinin değil oranın gündemi ile daha çok yaşarlar.

“Türkiye’yi gözardı etmek lazımdır”

Aslında çok güzel “metacoğrafya” örneğidir, belirli bir ortak sanal sosyal alan, bir mekan şekillenir ve o mekanın sınırları ülkelerin fiziki sınırlarını aşar, uzaklaşır.
Sadece fark ordadır ki, evvelce Azerbaycan demokratları belirli anlamda Türkiye’yi bir gelişmiş model gibi görürlerdi, şimdi ise karamsarlık içinde “Türkiye’nin başına bu da mı geldi?”, “Türkiye’yi göz ardı etmek lazımdır”, “Bizim otoriter sistem onlarınkinden insaflıdır” gibi düşünceler işitilir.
Türkiye demokratik düşünceli insanlar arasında çok büyük karamsarlık sembolüne çevrilir.
Türkiye’nin 90lı yıllarda çoğulcu parti sistemi, adaletli seçimi, canlı siyasi muhiti olan bir ülkeden otoriter bir ülkeye çevrilmesi, Azerbaycan’da da demokratik sistemin zamanla yerleşik olabileceği ihtimalini ve inanını azaltır.
Aynı zamanda dindar insanlar arasında Türkiye iktidarının ve Recep Tayyip Erdoğan’ın nüfuzunu artırır.
Azerbaycanlılar hem de Türkiye’yi bir turizm ülkesi gibi seçmiştiler. Hala da gidip gelenler az değil. Amma dün birisi, Avrupa’da yaşayan Azerbaycanlı dostum bana akıl danışırdı, tatil için İstanbul’a gideyim mi gitmeyeyim mi diye.
Terör hadiseleri ve darbeye teşebbüs Azerbaycan’dan turist akınını azaltacak.
Genelde bu tür hadiseler içte Erdoğan’ın iktidarını güçlendirdiyse de Türkiye’nin uluslararası imajına ciddi darbe vurdu ve Türkiye’nin global görünümünün bir Avrupa devletinden, Yakın Doğu devletine doğru gittiğini gösterdi.
Azerbaycan’da da insanlar artık Türkiye hakkında bu bağlamda düşünmeye başladılar.
Tek cümleyle, Türkiye Azerbaycanlılar için artık önceki Türkiye değil.

Reşad Şirin. Siyasi analizci. 18 Temmuz 2016. Bakü. BBC Azerbaycanca. http://www.bbc.com/azeri/analysis/2016/07/160718_turkish_coup_rashad_shirin

Türkiye Türkçesine çeviren Bülent Pakman. Temmuz 2016. İzin alınmadan ve aktif link verilmeden alıntı yapılamaz.

Twitter Widgets

cropped-2015-07-18-15-45-10.jpgBülent Pakman kimdir https://bpakman.wordpress.com/pakman/

About bpakman

İnşaat Yüksek Mühendisi, evli, yurtdışında yaşıyor.
Bu yazı Azerbaycan, Türkiye içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s